Rolnik, który buduje, modernizuje lub remontuje obiekty budowlane w swojej zagrodzie nie jest dzisiaj skazany na finansowanie takich inwestycji wyłącznie z własnej kieszeni. Może liczyć na wsparcie zarówno ze strony Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dopłaty do inwestycji z różnych „działań” w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013 oraz gwarancje i poręczenia kredytowe), banków (kredyty preferencyjne z dopłatami ARiMR do ich oprocentowania i kredyty komercyjne), różnego rodzaju funduszy (np. fundusze ochrony środowiska) oraz fundacji, których celem jest wspieranie rozwoju wsi i rolnictwa.

Ogólnie rzecz biorąc źródła pozyskiwania pieniędzy (uzyskiwania wsparcia finansowego) przez rolnika są następujące:

- dopłaty do inwestycji z PROW
- kredyty preferencyjne
- poręczenia i gwarancje kredytowe
- kredyty komercyjne
- różne fundusze (w tym regionalne)i fundacje

Kredyty preferencyjne oraz poręczenia i gwarancje kredytowe zaliczane są przez resort rolnictwa do tzw. "pomocy krajowej", natomiast dopłaty w ramach PROW do "pomocy ze środków unijnych". Podział ten jest trochę sztuczny, jednak - aby lepiej orientować się w zasobach informacyjnych ARiMR - trzeba to wiedzieć.

Tak jak różne są źródła finansowania rolniczych inwestycji, tak różne są też zasady pozyskiwania pieniędzy. Dopłaty do inwestycji udzielane w ramach PROW czy z funduszy ochrony środowiska są na przykład bezzwrotne, ale kredyt preferencyjny już trzeba zwrócić tyle, że jego oprocentowanie jest – w stosunku do kredytów komercyjnych – wyjątkowo niskie. Zaciągając zwykły kredyt inwestycyjny w banku rolnik też może liczyć na wsparcie ARiMR w postaci poręczenia i gwarancji kredytowych.

Każda z instytucji dysponująca środkami na finansowanie rolniczych inwestycji ma inne kryteria decydujące o udzieleniu pomocy i każda z nich wymaga wypełnienia wielu dokumentów, które muszą być dołączone do wniosków o pieniądze. Wnioski są różne – w zależności od tego, jakiego „działania” PROW dotyczą lub jakiej linii kredytowej (kredyty z dopłatami ARiMR). Różne są też cele, na które można przeznaczyć konkretne dofinansowanie lub kredyt.
W naszym portalu skupiamy się przede wszystkim na tych „działaniach”, programach i kredytach, jakie można wykorzystać na inwestycje i roboty budowlane prowadzone przez rolników w swoich zagrodach lub przez osoby zamieszkujące na wsi tworzące mikroprzedsiębiorstwa.

Aby otrzymać pomoc, beneficjent (osoba korzystająca z pomocy) musi spełniać wymagania ściśle określone dla każdego „działania” lub linii kredytowej (np. rolnik, który ukończył 40 lat nie będzie mógł skorzystać z pomocy w ramach działania PROW „Ułatwianie startu młodym rolnikom”). W większości przypadków, aby otrzymać pieniądze (m.in. kredyt preferencyjny) trzeba też mieć tzw. wkład własny.

Zanim zaczniemy starania o pieniądze, najpierw zapoznajmy się więc z kryteriami ich przyznawania i zastanówmy się, czy rzeczywiście je spełnimy. Dysponenci środków będą bowiem w swych ocenach bardzo wymagający. Kryteria te wraz z celami inwestycyjnymi, które można realizować w oparciu o konkretne „działania” i linie kredytowe znajdziecie w dziale portalu „Doradca finansowy” w rozdziałach „Dopłaty do inwestycji” i „Kredyty preferencyjne” (menu z lewej strony).

Wypełnianie wniosków oraz gromadzenie potrzebnych dokumentów nie jest zbyt trudne – warto zrobić to samemu, zamiast słono płacić za te w gruncie rzeczy proste czynności różnym doradcom. Formularze wniosków są tak przygotowane, że prowadzą wypełniającego za rękę. Jeśli powstanie jakiś problem, wyjaśni go załączona instrukcja (aktualne formularze wraz z załącznikami dostępne są w naszym portalu - menu z lewej "Wnioski...").

Finałem starań o pomoc finansową jest umowa o dofinansowanie projektu z ARiMR (lub umowa kredytowa z bankiem) określająca zakres i cel projektu, wysokość pomocy, warunki i okoliczności, w jakich można dokonać zmiany umowy, tryb i warunki płatności oraz zobowiązania beneficjenta. Zabezpieczeniem wywiązania się beneficjenta z umowy jest złożenie przez niego weksla in blanco. Jego zwrot nastąpi po upływie 5 lat po dokonaniu przez ARiMR ostatniej płatności.

Inwestycja może być rozliczana cząstkowo lub w całości. Po wykonaniu każdego etapu inwestycji składa się wniosek o płatność pośrednią, a po jej zakończeniu - wniosek o płatność końcową (wnioski o płatności są dostępne w naszym dziale "Wnioski..."}.

Koszty inwestycji (projektu), określane jako koszty kwalifikowalne, rozliczamy na podstawie dokumentów – przede wszystkim faktur i rachunków (wykaz dokumentów potwierdzających koszty kwalifikowalne znajdziecie w dziale o takim tytule - menu z lewej).

Warto pamiętać, że środki finansowe w postaci pomocy bezzwrotnej możemy otrzymać tylko raz na kilka lat (np. z PROW 2007-2013), dlatego lepiej planować i finansować inwestycję kompleksowo tak, aby jednorazowo dostać na nią większe pieniądze. Jeżeli rolnicy skorzystali już z pomocy finansowej ze środków PROW, a chcieliby „skrócić” sobie okres oczekiwania na następne dopłaty, mogą to zrobić całkiem legalnie organizując się w grupy producenckie.

W dziale „Doradca finansowy” zamieszczamy informacje, które każdemu pozwolą swobodniej poruszać się w świecie rolniczych finansów. Pokazujemy nie tylko możliwe źródła pozyskania pieniędzy na inwestycje budowlane, ale także instruujemy, jak się o nie starać (rozwiń menu z lewej strony z tytułami rozdziałów).

W działach „Wnioski” (menu z lewej strony) można pobrać formularze wniosków do ARiMR oraz do banków udzielających kredytów preferencyjnych, ale tylko te, jakie należy składać w ramach działań przewidujących finansowanie inwestycji budowlanych (budowę nowych obiektów, remonty, modernizacje oraz zakupy wyposażenia).