Zanim zaczniemy prace budowlane, powinniśmy upewnić się, czy nie będzie potrzebne na nie pozwolenie. Jeżeli ich zakres jest taki, że wymagają pozwolenia, a my go nie uzyskamy, to łamiemy prawo narażając się na surowe konsekwencje z nakazem rozbiórki włącznie.
Pozwolenie na budowę wydaje starosta powiatowy (w jego imieniu wydział architektury i budownictwa urzędu powiatowego), do którego występujemy z odpowiednim wnioskiem. Właściwie przygotowane i skompletowane dokumenty, które trzeba dołączyć do wniosku, znacznie skrócą czas oczekiwania na decyzję ( pozwolenie na budowę jest decyzją administracyjną ).
Sam formularz wniosku nie jest skomplikowany. Możemy go dostać w starostwie lub wydrukować z internetu ( patrz: podstrona „Formularze” w dziale „Doradca prawny” – menu z lewej strony ) Większy problem możemy mieć ze zgromadzeniem niektórych załączników.
Prawo budowlane wymaga dołączenia do wniosku:

• czterech egzemplarzy projektu architektoniczno-budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami ( jeśli w przypadku naszej budowy są wymagane) wraz z zaświadczeniem potwierdzającym uprawnienia osoby, która sporządziła projekt
• oświadczenie o posiadaniu prawa do dysponowania działką na cele budowlane
• decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (otrzymamy ją w urzędzie gminy )
• upoważnienie udzielone osobie działającej w naszym imieniu ( tylko wówczas, gdy zleciliśmy komuś załatwienie pozwolenia )

Bez pozwolenia nie możemy też dokonać rozbiórki istniejącego obiektu budowlanego. Wniosek, który składamy w urzędzie będzie wyglądał identycznie jak w przypadku pozwolenia na budowę, jednak trzeba do niego dołączyć dodatkowo:

• zgodę właściciela obiektu
• szkic usytuowania obiektu budowlanego
• opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych
• opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia pozwolenia, uzgodnienia lub opinie innych organów, a także inne dokumenty, wymagane przepisami szczególnymi
• projekt rozbiórki obiektu ( jeżeli organ administracji będzie go wymagał )

Najważniejszym załącznikiem jest projekt architektoniczno-budowlany, który musi być wykonany przez architekta legitymującego się odpowiednimi uprawnieniami. Praktyka wskazuje na konieczność szczególnej dbałości o dobór projektanta w przypadku wznoszenia obiektów inwentarskich. Zmieniające się przepisy i zalecenia unijne, konieczność dochowania reguł i zasad kształtowania tych specyficznych obiektów, wymaga specjalistycznego projektowania i dobrej znajomości technologii chowu zwierząt. Tylko nieliczni architekci w Polsce mają taką wiedzę.
Budynki gospodarskie warto zaprojektować indywidualnie, ponieważ wtedy będą nam lepiej służyły w osiąganiu założonych celów produkcyjnych. Podobnie jest w przypadku projektu domu rolnika, który w gospodarstwie pełni jednocześnie funkcję mieszkalną oraz zaplecza socjalno-biurowego. Dlatego powinien posiadać między innymi tzw. śluzę brudu i wydzielone pomieszczenia dla wykonywania prac z wiązanych z prowadzeniem gospodarstwa ( przedsiębiorstwa rolnego).
Projekt uzupełniamy o plan zagospodarowania działki zawierający rzut planu budynku i przyłączy instalacyjnych na aktualnej mapie sytuacyjno-wysokościowej wraz z opisem. Lokalizacja nowego obiektu w zagrodzie wynika z zasad wymaganych prawem. Oznacza to, że budynki zagrodowe muszą być usytuowane względem siebie i innych zewnętrznych obiektów w odległościach zapewniających nie tylko dobre warunki produkcji rolnej, ale także ochrony środowiska.
Projekt architektoniczno-budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Urząd, do którego składamy wniosek o pozwolenie na budowę może od nas wymagać dodatkowo zaświadczeń o zapewnieniu dostaw energii, wody, ciepła i gazu, odbioru ścieków oraz oświadczenia o możliwości i warunkach przyłączenia obiektu do sieci wodociągowej, cieplnej, gazowej, energetycznej, telekomunikacyjnej oraz dróg publicznych. W przypadku budowy zagrodowych obiektów produkcyjnych coraz częściej żąda się też przeprowadzenia badań geologicznych gruntu na terenie, na którym mają być one posadowione. Gdy chcemy zbudować np. chlewnię lub wielki zbiornik na gnojowicę, wówczas urząd może od nas zażądać dodatkowych dokumentów takich jak opinia inspekcji sanitarnej oraz uzgodnienia z inspekcją ochrony środowiska.
Projekt architektoniczno-budowlany jest zatwierdzany wraz z decyzją o pozwoleniu na budowę.
Na wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji ma 65 dni. Jeśli będzie ona negatywna, przysługuje nam odwołanie do wojewody, które składamy za pośrednictwem wydziału budownictwa i architektury starostwa w ciągu 14 dni od dnia jej doręczenia.
Do budowy możemy przystąpić dopiero, gdy decyzja jest pozytywna. Powiadamiamy o tym urząd na siedem dni przed rozpoczęciem robót.
Pozwolenie na budowę wydawane jest bezterminowo. Budowę można prowadzić przez wiele lat. Ale – uwaga – jeżeli nie rozpoczniemy jej w ciągu dwóch lat, pozwolenie wygasa. Podobnie dzieje się kiedy przerwa w rozpoczętej budowie przekroczy dwa lata. W takich sytuacjach trzeba starać się o nowe pozwolenie. Pozwolenia na budowę wymaga wiele robót budowlanych. Rolnik będzie m.in. musiał je zdobyć w przypadku:

• budowy domu lub jego nadbudowy, a także adaptacji poddasza na cele mieszkalne
• budowy lub rozbudowy budynków inwentarskich
• budowy budynków gospodarczych o powierzchni przekraczającej 35 m kw.
• budowy silosu na paszę lub ziarno o pojemności powyżej 30 m sześc.
• budowy zbiornika na gnojowicę lub gnojówkę o pojemności powyżej 25 m sześc.
• dobudowy ganku lub tarasu do istniejącego domu
• wymiany pokrycia dachu połączonej z wymianą więźby dachowej

Spora ilość obiektów i robót budowlanych w rolniczej zagrodzie nie wymaga pozwolenia na budowę. Wystarczy ich zgłoszenie w urzędzie. Sprawy związane ze zgłoszeniem budowy również szczegółowo reguluje Prawo budowlane ( patrz: podstrona „Zgłoszenie budowy” w dziale „Doradca prawny” – menu z lewej strony )